نکته معارفی

وضعیت انسانها نسبت به امر و نهی خداوند از سه حال خارج نیست. این وضعیت یا سبقت امتثال بر فرمان است که ویژگی واصلان و سابقان است یا همراهی امتثال با فرمان است که ویژگی سالکان و اصحاب الیمین است یا عدم امتثال فرمان است که ویژگی هالکان و اصحاب الشمال است.

فقاهت که راهکار نیل به فهمی از دین منطبق با متن دین است مبتنی است بر سه پایه روایت، رعایت، و درایت و ترتیب این سه نیز به همین صورت است. ممکن است گفته شود روایت تا درایت نشود نمی تواند مورد رعایت قرار گیرد بنابراین ترتیب این سه را باید روایت، درایت و رعایت دانست.لکن سخن حق همین است …

وقتی ملزومی وجود دارد همچون قرآن کریم و لازمه ای همچون عترت طاهره یا ملزومی همچون کعبه معظمه و لازمه ای همچون کربلا مقدسه، آن کس که خود را ملتزم به ملزوم می داند بدون التزام به لازمه، امرش از دو حال خارج نیست: او یا به لازمه نیز ملتزم است و خود نمی داند، که مستضعف است و یا …

زندگی واقعی انسانها برخلاف زندگی تخیلی و هنری آنها از دو حال خارج نیست: یا تراژیک است یا اپیک (حماسی). مراد از زندگی تراژیک ختم زندگی است به دوزخ در حالیکه میتوانست به بهشت ختم شود و مراد از زندگی حماسی، ختم زندگی است به بهشت در حالیکه میتوانست به دوزخ ختم شود.

اگر اوقاتی را که بر بشر گذشته و می گذرد و خواهد گذشت به ۵ وقت پریروز، دیروز، امروز، فردا و پس فردا تقسیم کنیم باید بگوییم پریروز، وقت دین خالص با ویژگی قبل از هبوط، دیروز وقت دین ناخالص، امروز وقت بی دینی، فردا و پس فردا مجددا وقت دین خالص با ویژگی پس از صعود خواهد بود.

اینکه خداوند اعلام فرموده چنانچه شکرگزار باشید شما را افزون می دهم و چنانچه ناسپاس باشید عذاب من شدید است، مراد این است که اگر شکر نعمت وجود را بعمل آورید، نعمت شما با انکشاف وجه آن، افزوده میشود یا اگر شکر نعمت ذات را بجا آورید، این نعمت با تجلی صفات که همان انکشاف وجه ذات است، افزوده می …

ایمان به خداوند قبل از استهداء از خداوند و آن قبل از استعانت از خداوند و آن قبل از توکل بر خداوند است یعنی که اولا به وجود خداوند ایمان می آوریم و ثانیا از او می خواهیم که راه و چاه را بما نشان دهد و ثالثا از او برای سلوک در راه و نیافتدن در چاه، یاری می …

مرگ به عنوان واسطه انتقال از حیات ناخالص موقت به حیات خالص ابدی، واقعه ایست در برابر تمام زندگان که همگان باید آنرا ذوق و به تعبیر دیگر تجربه نمایند و این ذوق و تجربه از دو حال خارج نیست یا موفق است یا ناموفق. تجربه موفق مرگ به معنای انتقال از حیات ناخالص دنیوی به حیات خالص لذتبخش اخروی …

دنیا هم بصیرت بخش است و هم کور کننده، بصیرت بخش است برای کسی که بواسطه دنیا ماوراء آن را می بیند و کورکننده است برای کسی که خود دنیا را می بیند کما قال امیرالمومنین علی علیه السلام : من ابصر بها بصرته و من ابصر الیها اعمته. خ ۸۱

ما همگی در ملکوت بوده ایم و مراد از ملکوت، عالم پیدایی خداوند و ناپیدایی ماسوای خداوند است آنگاه به عالم ملک آمده ایم و مراد از آن، عالم پیدایی اشیاء و ناپیدایی خداوند است، آنگاه به ملکوت باز می گردیم تا یا لیاقت اقامت جاودانه در ملکوت مهر را که ملکوتی است برتر از ملکوت اول داشته باشیم در …

کودک و پیر، هر دو به ملکوت نزدیکند. کودک نزدیک است نزولا یعنی که به تازگی از ملکوت آمده و پیر، نزدیک است صعودا یعنی که به تازگی به ملکوت وارد خواهد شد.

تعبیر «تجربه نبوی» یا «تجربه دینی» از مصادیق کلمه حقی است که از آن اراده باطل شده زیرا که اگر در معنای باطل تجربه دینی، بر مبنای سوبژکتیویته افراطی و انحرافی غربی و اصالت دادن به فاعل شناخت در برابر آنچه شناخته میشود، گویی این شخص تجربه کننده است که دین را بوجود می آورد و وحی و الهام الهی …

مراد از موجود راجح الوجود، مرکبی است که حیث مجرد راجح یعنی نور در وجود او بر حیث مجرد مرجوح یعنی ظلمت، غالب است و مراد از موجود مرجوح الوجود، مرکبی است که در وجود او حیث مجرد مرجوح بر حیث مجرد راجح، غلبه دارد. نکته بسیار مهم در تفاوت دو حیث مجرد و مرکب از رجحان و مرجوحیت است …

امر وجود از سه حال خارج نیست : یا صرف الوجود و محض الوجود است که همان خداوند و فوق بهشت است یا راجح الوجود است که همان مقام خلافت و ولایت الهی و بهشت است یا مرجوح الوجود است که همان مقام عداوت و دوزخ است.

مفهوم مقابل دین عند الله برخلاف فلسفه دین غربی و مبانی هرمنوتیک، دین عندالناس نیست بلکه دین عند الشیطان است و دین عندالناس میتواند همان دین عندالله باشد مانند دین نزد معصومین علیهم السلام و میتواند همان دین عند الشیطان باشد مانند دین نزد کفار و منافقین.