نکته معارفی

وقتی گفته می شود دیوار روشن است، درست مانند این است که گفته شود خورشید روشن است. نه اینکه دیوار همان خورشید است بلکه از این رو که روشنی دیوار از خورشید است. بنابراین در نسبت میان دیوار و خورشید چنانچه دیوار از حیث خودش که ظلمت و خفاست لحاظ شود، باید گفت آنجا که دیوار است خورشید نیست و …

این گونه نیست که خداوند اولا به زید بفرماید “نماز بخوان و شراب ننوش” و به بکر بفرماید “نماز نخوان و شراب بنوش” بلکه خداوند اولا به زید و بکر می فرماید “هر دو نماز بخوانید و شراب ننوشید” که حکایتگر “عزم” خداوند بر نجات زید و بکر است. حال چنانچه در این میان زید این فرمان را بپذیرد و …

واسطه تبدیل علم به عین، چیزی نیست جز عمل و عمل چیزی نیست جز حرکت به سوی معلوم و نزدیک و نزدیک تر شدن به آن. آن کس که می داند دریا وجود دارد و هنوز آن را ندیده است اگر به سوی آن حرکت کند، پس از مدتی آن را خواهد دید و چنانچه بازهم حرکت کند و نزدیک …

وقتی کلام و کلمه خداوند به عالم نازل می شود، امر از دو حال خارج نیست: یا این خود خداوند است که باید بفرماید مرادم و منظورم از این سخن چه بود و یا شیطان است که خود را متولی تبیین و توضیح سخن خداوند قرار می دهد. و آنچه را که آدمیان از کلام خداوند می فهمند و تفسیر …

آن کس که آفریده نشده و در کتم عالم امکان است، مختار است که میان آفریده شدن و همچنان در کتم عالم امکان باقی ماندن یکی را انتخاب کند لکن پس از انتخاب آفریده شدن، مختار نیست که بار دیگر به عالم امکان بازگردد و مختار نیست میان بهشت و دوزخ و عبادت و معصیت ، یکی را انتخاب نکند …

سخن نورانی امیرالمومنین علی علیه السلام در وصف امام مهدی عجل الله تعالی فرجه که فرمود: آن حضرت رای و هوی را بر قرآن و هدایت الهی عطف می کند در حالیکه دیگران قرآن و هدایت را بر رای و هوی عطف کرده اند، اشاره دارد به ویژگی های دو عصر: نخست، عصر قبل از ظهور که در آن، این …

نمی شود زندگی را دوست داشت و از مرگ بیزار بود و اگر گفته شود این امر چگونه ممکن است در حالیکه زندگی ضد مرگ است؟ پاسخ این است که: آری، آن زندگی که ضد مرگ است، زندگی جاودانه اخروی است که پس از عبور از پل مرگ، آدمی به آن نائل می شود و نه زندگی موقت دنیوی که …

شریعت که عبارت است از کتاب منزل، خانه منزل و انسان منزل، حق الخلق علی الله و امتثال شریعت حق الله علی الخلق است. شریعت به مقتضای عدل است و امتثال شریعت به مقتضای فضل. ممتثل شریعت، مشمول فضل خداوند و مخالف شریعت، مشمول عدل خداوند است. شریعت عهد الله الی الخلق و قبول آن، عهد الخلق الی الله است …

خورشید ایمان همچون خورشید ظاهر دارای دو ویژگی است: روشنایی و گرما. روشنائیش همان علم و حکمت و دانایی است و گرمایش همان اخلاق و محبت و عبادت. روشنائیش همان آگاهی بر حقیقت و گرمایش همان وصول به حقیقت است.

مناط نیازمندی عقل به شرع، نیازمندی عقل جزئی است به عقل کلی و اینکه اموری وجود دارد که من یعنی عقل جزئی آنها را نمی دانم لکن عقل کل آنها را می داند. هر گونه خلط میان اموری که با آنها عقل کلی یا شریعت تمیز داده می شود با اموری که باید از راه تبعیت از عقل کلی و …

وجود، حضور و نمایش و هدیه خداوند است به موجود و شگفتا که این هر سه در واژه انگلیسی present جمع شده که آن هم به معنای حال حاضر است هم به معنای عرضه و ارائه و هم به معنای هدیه و عطیه.

دین، منقسم به سه نوع دین عند الله و دین عند الناس و دین عند الشیطان نیست بلکه آن منقسم به دو نوع دین عند الله و دین عند الشیطان است و دینی که نزد مردمان وجود دارد یا همان دین نزد خداوند است یا دین نزد شیطان.

خداوند دارای دو حرم است که اولی همچون متن قرآن کریم، تنزیلی، صامت و متشابه است و دومی همچون تفسیر حق قرآن کریم، تاویلی، ناطق و محکم است. حرم تنزیلی، صامت و متشابه خداوند، حرم کعبه معظمه است و حرم تاویلی، ناطق و محکم خداوند در مرحله اول حرم کربلا و در مرحله دوم هر دولت و حکومتی است که …

در عالم تنها یک گوهر وجود دارد و آن دین است و تنها یک گوهر شناس و آن عقل است و مراد از دینی که گوهر یگانه عالم است، دینی است که متنا و شرحا و تنزیلا و تاویلا از جانب خداوند است و مراد از عقلی که یگانه گوهر شناس است، عقلی است خالص از شائبه هوی و مستنیر …

ضمایر در دو آیه مبارکه “و انه فی ام الکتاب لدینا لعلی حکیم” و “ان من شیعته لابراهیم” هرچند به لحاظ ظاهر و تنزیل در آیه اول به قرآن کریم و در آیه دوم به حضرت نوح باز می گردد، لکن به لحاظ باطن و تاویل هر دو ضمیر قطعا و یقینا به وجود مقدس امیرالمومنین علی علیه السلام، رجوع …