فلسفه بعنوان روشی خود بنیاد از سوی بشر و بر مبنای آزاد اندیشی، از آنجا که تلاشی است برای کشف حقیقت قابل احترام است اما بدلیل آنکه اصالت حقیقت و جریان آن را از پدیده بسوی پدید آورنده فرض میکند و همچنین اصرار بر آزاد اندیشی در عرصه هایی که عقل بشر نیاز به امداد از حقیقت محض دارد قابل خرده گیری است. در مکتب انبیا و اولیاء مسئله بشر نه نیاز به اثبات بدیهیاتی نظیر وجود خداوند بلکه غفلت از تعهد و مسئولیتی است که در فرایند آفرینش در برابر او پذیرفته است و راه نجات انسان بازگشت به این تعهد با اقرار زبانی و عملی است. همچنین در این مکتب ضمن ترغیب به تفکر، بدلیل امکان ورود وهم و تمایلات به عرصه اندیشه، انسان به تراز نمودن تعقل با سنجه وحی که همان کلام و عمل معصوم ع است، دعوت شده است. بر این اساس در مکتب انبیا و اولیا نه میتوان فلسفه را کاملا تخطئه کرد و نه میتوان به آن توصیه نمود.
مهدی عرفانی