تمدن برخاسته از تدین و حدوثا و بقاءا وابسته به آن است. لکن بعضا تمدن یعنی سردمداران آن دچار این پندار می شوند که پس از مرحله حدوث در ادامه مسیر، مستغنی از تدین و قائم به خود هستند. به این ترتیب تمدن با فاصله گرفتن از تدین یعنی با فاصله گرفتن از منشا خویش، به توحش و فروپاشی از درون نزدیک می شود مگر آنکه با لبیک گفتن به داعی خداوند که در بزنگاه تبدیل تمدن به توحش، آدمیان را دعوت به خداوند و رجعت به دین می نماید، از خود دفاع کند و مانع فروپاشی خود شود.