خیر یعنی لذت، اعم از لذت حقیقی و لذت موهوم و شر یعنی رنج، اعم از رنج حقیقی و رنج موهوم. بنابراین خیر و شر اعم از حقیقی و موهوم است. منشا خیر، ذات اقدس احدیت است که خیر محض است و در برابر او شری نیست و لکن هنگامی که خیر حادث می شود یعنی خیر محض که لذت محض است، اراده می فرماید که به غیر خود نیز خیر یا لذت برساند، در برابر خیر حادث، شر حادث وجود دارد که عکس خیر حادث است. به تعبیر دیگر بعد از خیر محض ما با 3 مقوله روبرو هستیم که از آنها به عنوان تز، آنتی تز و سنتز یاد می کنیم. خیر حادث که مخلوق و مجعول اولیه و بالاصاله است، تز و شر حادث که مخلوق و مجعول تبعی و ثانویه است، آنتی تز و کل موجودات که مرکب هستند از خیر و شر، سنتز می باشند که در این میان خیر محض که خداوند است، موجود مرکب را دعوت می فرماید به گزینش حیث خیر که جنبه الهی موجود است و بر حذر می دارد از گزینش شر که حیث غیری و ماسوایی مخلوق است که نتیجه آن وجود بهشت و جهنم خواهد بود. بهشت، عالم خیر و لذتی است که در آن ذره ای شر و رنج نیست و دوزخ برای اهل آن عالم شر و رنجی است که در آن ذره ای خیر و لذت نیست.
