حکمت روز

در مورد افضلیت امیرالمومنین علی علیه السلام و سایر صحابه پس از رحلت پیامبر اکرم (ص) ظاهراً سه قول و در واقع دو قول است. نخست قول به افضلیت ظاهری و باطنی علی علیه السلام که عین ایمان است و دوم: قول به افضلیت ظاهری و باطنی دیگران که عین کفر است و سوم: قول به افضلیت باطنی علی علیه …

این سخن که گفته شود: اوّل تخلیه سپس تحلیه یا اول پیرایش از رذائل و سپس آرایش به فضائل، هر چند به لحاظ نظر سخن صحیحی است لکن در عمل غیر ممکن است زیرا که اگر رذائل آثار حضور غیر و فضائل آثار حضور حضرت احدیت است، حق این است که تا خداوند به لطف و فضل خود و با …

آن کس که به اقتضاء «و قال ربکم ادعونی استجب لکم» خداوند را برای تشریف فرمائی به خانه اش دعوت کرده، اگر این پاسخ را بشنود که: تو اول خانه ات را از غیر من پاک کن تا دعوتت را اجابت نمایم، می تواند بگوید: محبوبا و معبودا! اول شما دعوتم را اجابت فرمائید تا خانه ام از غیر شما …

آیه ی شریفه ی “و قال ربکم ادعونی استجب لکم” را هم می توان به این صورت که  “و پروردگارتان گوید: مرا بخوانید تا شما را اجابت کنم” ترجمه نمود و هم به این صورت که “و پروردگارتان گوید: مرا دعوت کنید تا دعوت شما را اجابت کنم” و یا “مرا دعوت کنید تا بیایم”. ترجمه ی اول منطبق با …

اگر در عالم ظاهر و اعتبار که فقه متولی تبیین احکام آن است، این که موجودی باشد و خبر شریعت به گوش او نرسیده باشد، امری ممکن و قابل تصور است، در عالم باطن و حقیقت که حکمت متولی بیان احکام آن است، این امر غیر ممکن و محال است، زیرا که از منظر حکمت، وجود و شریعت و به …

شریعت واسطه ی تبدیل ملک قهری به ملک ارادی است. هر دو ملک قهری و ارادی، ولایت تکوینی است جز آن که ملک قهری، ولایت تکوینی قهری و ملک ارادی، ولایت تکوینی لطفی است و اطلاق ملک شرعی یا ولایت شرعی، به ولایت تکوینی لطفی که حاصل امتثال شریعت بوده، بلا اشکال است.  

ولایت، همواره تکوینی و هدایت همواره تشریعی است. بنابراین در حقیقت چیزی به نام ولایت تشریعی و یا هدایت تکوینی وجود ندارد و تعابیری همچون ولایت بر تکوین و ولایت بر تشریع که در صورت التزام به لازمه ی آن که همان یکی دانستن ولی تکوین و ولی تشریع است، تعابیری صحیح است، نمی تواند منجر به تقسیم ولایت به …

تمام جهان بینی کافر یک کلمه است و آن این است که: این جهان باطل است و تمام ایدئولوژی او نیز یک کلمه: پس جهان را تنها باطل می تواند اداره کند. و تمام جهان بینی مؤمن نیز یک کلمه است و آن این است که: این جهان حق است و تمام ایدئولوژی او نیز یک کلمه: پس تنها حق …

آن چه فانی در چیزی و تبعاً فِناء آن چیز است هرگز خود را نشان نمی دهد بلکه تنها آن شیء را نشان می دهد، همان گونه که شعاع چراغ که فانی در چراغ و فِناء آن است هرگز خود را نشان نمی دهد بلکه تنها چراغ را نمایش می دهد که شعاع چراغ همان نمایش چراغ و نمایش چراغ …

اگر فناء- با فاء مفتوح- در برابر چیزی به معنای نبودن در برابر آن است تا آن چیز به تمامه ظاهر شود و اگر فناء- با فاء مکسور- یک چیز به معنای ساحت و پیرامون و ظهور آن چیز است، بنابراین فَناء در شیء همان فِناء شیء است و به محض تحقق فَناء، فِناء نیز تحقق یافته است پس در …

اینکه بگوییم هر چیز به قدر وجودش به خداوند ایمان دارد، سخن درستی است و از آن درست تر این است که بگوییم هر چیز به قدر ایمانش به خداوند، وجود دارد.  

مراد از تمسک به عترت که درکنار تمسک به قرآن کریم به آن امر شده، علاوه بر تمسک به امام حی غائب عجل الله تعالی فرجه، تمسک است به قبور مطهره ی معصومین علیهم السلام و روایات مأثوره از آن حضرات و تمسک به شاگردان مکتب اهل بیت از علما و فقهاء.  

به جای تقسیم مناط حکم به علت و حکمت، بهتر است این مناط به علت تامه و علت ناقصه که همان حکمت تامه و حکمت ناقصه است تقسیم شود، زیرا آن چه برخی از علما از آن به عنوان حکمت حکم یاد می کنند و آن را متفاوت با علّت حکم می دانند، در واقع علت ناقصه یا یکی از …

همان گونه که اعجاب انسان بنفسه به لحاظ عقل و نقل امری مذموم و منهی عنه است، اعجاب انسان بربّه، امری محمود و مأمور به است. همان گونه که «من مثلی» گفتن منبعث از اعجاب المرء بنفسه، امری مذموم است، « من مثلی» گفتن منبعث از اعجاب المرء بربّه امری محمود است.    

انسان باید بداند که به فضل و عصمت خداوند، مطیع و نیکوکار و به عدل و خذلان خداوند، عاصی و تبه کار است.