حکمت روز

این سخن که دنیا زندان مؤمن و بهشت کافر است، با این سخن که مؤمن در دو سرا در بهشت و کافر در دو سرا در دوزخ است در تعارض نیست، زیرا که اگر قرار است مآل ابدی شخصی بهشت باشد، او اکنون در بهشت است و همچنین اگر قرار است مآل ابدی کسی، دوزخ باشد او اکنون در دوزخ …

انسان نمی‌تواند میان زندان و کاخ یکی را انتخاب کند، بلکه می‌تواند و باید میان درنگ محدود در زندان و درنگ نامحدود در کاخ و یا درنگ محدود در کاخ و درنگ نامحدود در زندان یکی را انتخاب کند. حال در اسرار سخن نورانی پیامبر اکرم(ص) که فرمود: الدنیا سجن المؤمن و جنّه الکافر، تأمل نما.

زیباترین حادثه زندگی هر انسان اعم از مؤمن و کافر، حادثه مرگ است. اما زیبائی این حادثه برای مؤمن کاملا” روشن است زیرا که برای او، مرگ انتقال از زندان به کاخ و از بیابان جدیب به گلزار خصیب است و اما زیبائی این حادثه برای کافر هرچند برای او، مرگ انتقال از کاخ به زندان و از سرزمین خصیب …

جوهر اجتهاد و فقاهت، توانائی انسان است بر جمع دو دلیل و حجت معارض به ویژه آنجا که آن دو دلیل و حجت، دو ولی از اولیاء برحق خداوند بوده باشند.

یکی از آموزه های بزرگ انبیاء و اولیاء برای بشریت این است که استقبال آدمی‌ به آخرت که امری قطعی و قهری است، مقبلانه و ارادی باشد نه مدبرانه و مکرهانه و همچنین استدبار از دنیا که آن نیز امری قطعی و قهری است، مدبرانه و ارادی باشد نه مقبلانه و مکرهانه تا وصف الحالش این نباشد که حضرت مولا(ع) …

آدمی‌ یا باید همچون انبیاء و اولیاء و حکیمان کامل، خداوند را اصل و عالم روحانی و اخروی را فرع و عالم جسمانی و دنیوی را فرع الفرع بداند و در پرتو روشنائی اصل، هم خداوند را بشناسد هم جهان را و یا همچون برخی فیلسوفکان، جهان محسوس یا دنیا را اصل، جهان نامحسوس و آخرت را فرع و عالم …

اخذ عنوان ماده به معنای قوه و استعداد و عنوان صورت به معنای فعل و وجود، حاصل قیاس مع الفارق میان خداوند و خلق و عدم درک فرق میان واجب الوجود و ممکن الوجود است زیرا که اگر صورت یا ماهیت در واجب الوجود به معنای فعلیت و عین وجود است در ممکن الوجود به دلیل استحاله‌ی وجود دوم در …

اطلاق عنوان مادی به عالم سافل جسمانی و عنوان صوری به عالم عالی روحانی، حاصل نظریه ای است که بر مبنای آن، خلق، حقیقتی قطعی، ضروری و محکم است و خداوند، حقیقتی ظنی، نظری و متشابه. و هو کما تری

اگر بگوئی این آتش است که بدون وساطت خداوند، می‌سوزاند و علت تامه خود به خود منجر به پدید آمدن معلول می‌شود، اعتزالی و تفویضی شده ای و اگر بگوئی این خداست که بدون وساطت آتش می‌سوزاند و نزد پدید آمدن علت معلول را پدید می‌آورد، اشعری مسلک و جبری شده ای و اگر بگوئی این آتش است که به …

قیام صورتی که در آینه است به شاخص اقوی از قیام آن به آینه است زیرا صورت موجود در آینه خود دارای ماده و صورت است و ماده اش شبح شاخص و صورتش از خود آینه است و از آنجا که ماده اقوی از صورت است از این رو قیام به شاخص که مادی است نسبت به قیام به آینه …

در موضوع علم خداوند به اشیاء، دو انحراف وجود دارد. نخست: نفی علم ازلی به اشیاء حادث و دوم: اثبات علم ازلی به اشیاء همراه با اثبات معلومات ازلی برای خداوند و نظر حق در این مورد این است که بگوئیم: خداوند در ازل عالم به اشیاء است در رتبه حدوث نه در رتبه ازل یعنی در حالی که چیزی …

موجود شدن و پذیرش وجود جنب ذات اقدس احدیت، امری است به غایت خطیر و مسئولیتی عظیم و چیزی است معادل نوعی ماجراجوئی زیرا که آن مستلزم یا سعادت ابد است و یا شقاوت ابد. و می‌دانید چه کسی ماجراجو نیست؟ پاسخ این است: آن کس که در کتم عدم و عالم امکان است و هنوز پا به عرصه موجودیت …

آدمی‌در عین مرکب بودن از دو حیث، حقیقت واحد ممتدی است که حیث قریب به مبدأ در آن که حالت ذوبان دارد، روح و حیث بعید از مبدأ که حالت جمود دارد، جسم نامیده می‌شود. بنابراین می‌توان روح را جسم ذائب و جسم را روح منجمد دانست. فتدّبر

بدان که ایجاد سبب ولو سبب تام، خود به خود منجر به پدید آمدن مسبب نمی‌شود بلکه مسبب نیز – اگر قرار است پدید آید – باید ایجاد شود همانگونه که سبب ایجاد شده است از این روست که ما خداوند را به مسبب نزدیک تر از سبب به آن می‌دانیم.

بدان که نه وجود بهشت علت ورود به آن است و نه وجود دوزخ علت ورود به آن بلکه انتخاب بهشت در حالی که ممکن بود دوزخ انتخاب شود و انتخاب دوزخ در حالی که ممکن بود بهشت انتخاب شود علت ورود به آن دو است.